De kinderwens

De discussie of verstandelijk gehandicapten wel of geen kinderen mogen krijgen is, afgezien van  ethische bezwaren, lastig omdat er een grote diversiteit aan verschijningsvormen van bestaat. Men zou bijvoorbeeld kunnen beweren dat mensen die het verschil tussen Mozart en Bach niet herkennen enigszins verstandelijk beperkt zijn. Dit zou inhouden dat we de kinderwens van meer dan de helft van Nederland zouden kunnen bediscussiëren. Maar afgezien van het IQ van diegene met een kinderwens, zou men zich kunnen afvragen of de egocentrische kinderwens geen verstandelijke beperking an sich is.

Het was Freek de Jonge die ooit zijn verontwaardiging uitsprak over het feit dat hij in 1944 geboren werd in een Gronings plaatsje niet ver verwijderd van Kamp Westerbork; “Wat bezielde mijn ouders om een kind op deze wereld te zetten terwijl hier vlakbij mensen richting vernietigingskampen werden gedeporteerd?”, aldus De Jonge. Inderdaad, wat is het met mensen en hun voortplantingsdrift? Ongeacht of hun kroost moet worden opgevoed tijdens een wereldoorlog of in een ietwat aangenamere leefomgeving. Inmiddels kunnen we namelijk onze voortplantingsdrift bedwingen. Dankzij seksuele voorlichting en anticonceptie zou erin feite enkel nog sprake hoeven zijn van gewenste zwangerschappen. Anders dan vroeger is een zwangerschap geen seksueel overdraagbare aandoening meer. Desondanks lijkt de Bijbelse aansporing  “Gaat heen en vermenigvuldigt u” in onze seculiere cultuur nog steeds een behoorlijk grote plaats in te nemen.

Met elke zorg die je aan je nageslacht besteed, verwaarloos je jezelf. Waarom op Dick Bruna-niveau gaan voorlezen terwijl je zelf nog niet het hele oeuvre van Dostojevski hebt gelezen? Waarom je vakanties doorbrengen in een deprimerend kinderparadijs terwijl je de wereld nog kunt bereizen? Dat het vrouwelijk geslacht op een bepaalde leeftijd eindelijk het spelen met poppen kan verwezenlijken met echte baby’s zou een drijfveer kunnen zijn voor voortplanting, maar welke motivatie speelt bij het mannelijk geslacht? Bij hen is er immers geen sprake van dat ze door de invloed van hormonen zijn geprogrammeerd. Voor de meeste mannen lijkt de amusementswaarde van kinderen eigenlijk pas van enig niveau zodra het de eigen nakomelingen betreft. Wellicht dat ze uit vrees voor een verzuurde relatie zwichten voor onredelijke psychische druk die door vrouwen wordt uitgeoefend.

Er zijn voorbeelden van vrouwen die een relatie beëindigen vanwege het gebrek aan een kinderwens bij de wederpartij. De biologische klok als tijdbom kan vrouwen zelfs concessies laten doen aan het zoeken van een partner. Met als eindproduct een kind van liefdeloze ouders. Hier onderscheidt zich het gevoel voor romantiek tussen man en vrouw. Bij vrouwen speelt blijkbaar het egoïsme een grotere rol dan het beleven van een duurzame romantische relatie. De wereld op zijn kop! Bovendien kunnen mannen beter relativeren door te stellen dat baby’s nooit mooi zijn en een geboorte geen wonder is. Wanneer negentig procent van de mensheid een bevalling ervaart, is het verkrijgen van stromend water een wonderlijker fenomeen.

Er wordt wel eens beweerd dat mannen zich willen voortplanten vanuit een onbewust overlevingsmechanisme, zodat er wellicht voor hen gezorgd kan worden wanneer ze oud en hulpbehoevend zijn. Maar de mens is tegenwoordig geëvolueerd tot een intelligent wezen dat waarschijnlijk wel beseft dat men daarvoor zijn kinderen niet meer lastig hoeft te vallen. Rest de overtuiging dat overleving bestaat uit het vergroten van de ‘eigen soort’. Er absoluut zeker van willen zijn dat een volgende generatie nog steeds mensen kent met dezelfde morele uitgangspunten als de vorige.

Staat het stichten van een gezin eigenlijk niet gelijk aan het creëren van een eigen kleine sekte? Het klinkt ietwat bombastisch, maar wordt de mens niet verslagen door de neiging te oordelen over alles en iedereen en door het verlangen zelf beoordeeld te worden? Hierbij zijn we extreem vatbaar voor het oordeel van de eigen familie. Sommigen gaan zodanig ver met het handhaven van het eigen fatsoen dat ze de kinderen daardoor van de rest van de samenleving afzonderen. Of tenminste zo weinig mogelijk in contact laten komen met andere culturen, andere geloofsovertuigingen of andermans angsten. Met als uiteindelijk doel de kinderen aan te sporen tot het creëren van een eigen gezin. Kinderen maken, om ze vervolgens geestelijk te isoleren door middel van opvoeding, familiaire druk en verstikkende moederliefde.

Bovendien zijn er wereldwijd weeshuizen vol met kinderen die een ouderwens hebben, dat vele kinderwensen van opvoeders-in-spe ermee zouden kunnen worden ingewilligd. Toch blijkt de van narcisme doordrenkte wens van veel mensen om hun eigen genetisch materiaal een generatie verder te slepen dermate sterk, dat het probleem van overvolle adoptiecentra er niet mee kan worden opgelost. Maar de egocentrische kinderwens is niet enkel een gebrek aan altruïsme. Het is tevens het gebrek aan inzicht dat, ten behoeve van een duurzamere wereld, de bevolkingsgroei niet gestimuleerd hoeft te worden. De aarde is namelijk geen supermarkt waarvan de schappen even snel worden bijgevuld als dat ze leeg raken.

Zolang mensen met een doldrieste kinderwens niet inzien dat een sterilisatie bejubelenswaardiger is dan een zwangerschap, zijn er redenen genoeg om hen verstandelijk beperkt te verklaren.

Geplaatst in Familie

Over Thomas Langerak

Thomas Langerak (1973, Woerden) is autodidact en beschouwt academies als een beknotting van creativiteit. Wanneer hij niet reist is hij woonachtig te Utrecht. Zijn passies liggen behalve in het bezoeken van landen en culturen, in geschiedenis en sociale antropologie en het ontdekken van muziek en literatuur.